محل تولّد: دامغان
فعال اجتماعی، نماینده مردم دامغان در مجلس شورای ملّی
وی در رشته امور مالی در مدرسه عالی حسابداری تهران به تحصیل پرداخت. همچنین دوره مدیریت را با درجه ممتاز به پایان رساند. او در وزارتخانه تعاون و امور روستا به فعالیت پرداخت.
مسئولیتها:
– مدیر کل حسابرسی و امور بازرگانی شرکتهای زراعی
– نماینده دامغان در مجلس شورای ملی
– نماینده ایران در همایش بینالمللی سازمان ملل.
مجتبی عالمی، نمایندۀ دامغان در دورۀ بیستوچهارم از مجلس شورای ملی
منوچهر نظری دربارۀ مجتبی عالمی مینویسد:
«[مجتبی عالمی] فرزند محمدتقی [قاضی دادگستری]، در سال 1306 خورشیدی در دامغان بهدنیا آمد. پساز اخذ دیپلم در سال 1329، به استخدام وزارت كشاورزی درآمد. وی در حین اشتغال، به تحصیلات خود ادامه داد و در رشتۀ حسابداری لیسانس گرفت. سپس بهتدریج، سِمَتهایی چون كارشناسی بودجه، ریاست ادارۀ كل امور عمومی سازمان اصلاحات ارضی، مدیریت كل دفتر خارجی و بازرگانی شركتهای سهامی و تعاونی سال تولید روستایی و مدیریت كل حسابرسی را تا سال 1354 احراز نمود. پسازآن در سال 1354، در انتخابات دورۀ بیستوچهارم قانونگذاری كاندیدا شد و توانست با كسب 13778 رأی از مجموع 14286 رأی، از دامغان به نمایندگی مجلس شورای ملی انتخاب گردد» (نظری، 1388: 564 و 565).
محمد كاظمینی در کتاب دانشنامۀ مشاهیر دامغان، دربارۀ دیگر پُستهای عالمی میافزاید:
«نمایندۀ ایران در همایش بینالمجالس سازمان ملل و مدرس حسابداری در مؤسسات آموزش بانك ملی و مؤسسۀ عالی بازرگانی و دانشسرای عالی مازندران و مخبر كمیسیون بودجۀ مجلس شورای ملی» (کاظمینی، 1384: 592).
کارنامۀ سیاسی مجتبی عالمی در دورۀ بیستوچهارم از مجلس شورای ملی
1. در جلسۀ سیودوم، مجتبی عالمی دربارۀ بودجۀ هنگفت 3هزار میلیارد و 105میلیون ریالی در سال 1355 سخنرانی کرد. افزونبراین، از نمایندگان و اعضای كمیسیون بودجه بهخاطر حضور در تمامی جلسههای بودجه و پیشنهادهایشان برای بهبود انجام کار تشکر کرد. درنهایت، تغییرات ضروری در صفحات 28 و 64 تا 68 [کتابچه بودجه سال 1355] اعمال و این مسئله رسیدگی شد که در لایحۀ بودجه، صرفاً رشد ارقام درمقایسهبا سالهای گذشته ملاك عمل قرار نگیرد؛ بلكه از عملیات دستگاهها و برنامههای سال مختلف با درنظرگرفتن هدفهای برنامۀ عمرانی پنجم كل كشور تحلیل كاملی شود. درادامه، عالمی برخی از اهداف مصوب برنامۀ عمرانی پنجم را برشمرد که كمیسیون بودجۀ سعی میکرد آنها را اجرا کند. مهمترین این اهداف عبارت بود از:
1. حفظ رشد متوازن و هماهنگ اقتصادی كشور در بخشهای كشاورزی و صنعت و تجارت؛
2. افزایش درآمد طبقههای مختلف جامعه با تأكید خاص دربارۀ ارتقای سطح معیشت گروههای كمدرآمد؛
3. گسترش جامعتر عدالت اجتماعی، اقتصادی، سیاسی و فرهنگی با تأكید بر توزیع عادلانهتر خدمات در سطح همۀ گروهها و قشرهای اجتماعی؛
4. توسعۀ علوم و فنّاوری و گسترش قوۀ خلاقه و ابتكار جامعه؛
5. بهبود كیفیت و افزایش عرضۀ نیروی انسانی فعال كشور بهمنظور افزایش بازدهی و رفع تنگناهای توسعه؛
6. افزایش ظرفیت واقعی و بالقوۀ تأسیسات زیربنایی؛
7. افزایش منابع مالی برای رفع دشواریهای مربوطبه امر مسكن.
مهمترین سیاستها و خطمشیهای مدنظر كمیسیون بودجه در رسیدگی به بودجه، عبارت بود از:
1. سیاست دفاعی كشور و تقویت توان دفاعی؛
2. سیاست نبودِ تمركز در مناطق مختلف و استانیكردن تدریجی قسمت درخور توجه بودجۀ كل كشور بهمنظور كمك به رشد سریعتر مناطق مختلف و توزیع اقتصادیتر درآمدها در سطح استانها و شهرستانهای كشور.
مطالب گفتهشده، نکاتی است كه كمیسیون بودجۀ مجلس شورای ملی در رسیدگیهای خود، باتوجهبه برنامۀ عمرانی پنجم كشور مدنظر قرار داد. سپس، مجتبی عالمی بودجۀ سالهای 1355 و 1341 را مقایسه کرد و به این موضوع اشاره کرد که رقم بودجۀ سال 1341، یكسیوچهارم بودجۀ سال 1355 بود و 25 برگ را شامل میشد و در آن، فقط دو ستون درآمد و هزینه، ارائه شده بود. درمقابل بودجۀ سال 1355، نهتنها مظهری از انقلاب شاه و ملت را در خود داشت؛ بلكه با امتیازهای خاص خود، جلوهای از بودجۀ دولت و مجلس عصر رستاخیز بود. همه بهیاد داریم كه قبلاز 6بهمن1341، ایران و مردمش با چه دشواریهایی دستبهگریبان بودند. جامعۀ روستایی و شهری، زیرسلطۀ بیچونوچرای قدرتمندان، از كمترین مزایای اجتماعی بیبهره و ساعات كار نامحدود و شرایط كار غیرانسانی و دستمزدها غیرانسانیتر بوده است…
كمیسیون بودجه انتظار دارد كه دولت، برای اجرای هرچهبهتر رسالتی كه برعهده دارد، مسائل آموزشوپرورش و كشاورزی و راههای ارتباطی برق را باتوجهبه امكانات مالی گنجاندهشده در بودجه، بهبود بیشتری بخشد؛ زیرا هنوز در گذرگاهی هستیم كه باید بسیار سعی شود تا اعتبارات بودجه، ازطریق استحكامبخشیدن به زیربنای اقتصادی كشور مصرف شود. این تمام چیزی است که اعضای كمیسیون بودجه و همكاران عزیز، از اجرای بودجۀ سال 1355 توقع دارند. از خداوند متعال، توفیق دولت و همگان را در راه تحقیق امنِ این آرزو خواهانم ». [2]
3. در جلسۀ سیوششم و سیوهفتم، با حضور مجتبی عالمی، سخنگوی كمیسیون بودجه، در نُه صفحه، اصلاحاتی در بودجه سال 1355 انجام شد.
4. در جلسۀ هفتادوهفتم مجلس بیستوچهارم، مجتبی عالمی گزارش دیدارش را از برنامههای عمرانی و فعالیت اقتصادی استان خوزستان ارائه کرد. درابتدا، وی از بدبختیهای گمرك ایران در زمان قاجار سخن گفت…
وی دربارۀ تعرفههای گمركی وضعشده در دورۀ رضاشاه خطاب به نمایندگان چنین گفت:
«همانطوركه نمایندگان محترم استحضار دارند، تعرفۀ گمركی، پشتیبان و حامی تولیدات كارخانهها برای رقابت با كارخانههای مشابه خارجی و همچنین فراوردههای كشاورزی، دامی، منابع طبیعی و معدنی مملكت است. بهطوركلی میتوان گفت تعرفۀ گمركی، حافظ منافع و بهرههای اقتصادی و عامل افزایش ثروت ملی و رونق بازار دادوستد بازرگانی است؛ اینك گمرك ایران بهطور امروزی و پیشرفته و با روش جدید و كادر تعلیمدیده، بهصورت سازمانی نمونه، به انجام وظایف خود مشغول است؛ بهطوریكه در دهماهۀ سال جاری، درآمد گمرك بهحدود 114میلیارد ریال رسیده و این رقم درمقایسهبا سال قبل، درحدود 25درصد افزایش داشته است» [3]درادامه، مجتبی عالمی از اسکلههای تجارتی و افزایش حجم مبادلات بازرگانی سخن گفت.
5. در جلسۀ یکصدوپنجم این دوره، عالمی گزارش بازدیدش را از برنامههای عمرانی و زیربنایی آذربایجانشرقی اعلام کرد. وی بنابر دعوت سازمان برنامهوبودجه به آن استان سفر کرده بود که در این جلسه از زحمتها و فعالیتهای استاندار آذربایجانشرقی بسیار تشكر كرد.
6. در جلسۀ دویستوسوم، از وزارت کشور سؤالاتی بدین شرح کرد:
«در روز بیستویكم آذرماه جاری، حوادثی در شهرستان دامغان رخ داده كه منجر به فوت چند نفر و زخمیشدن عدهای میگردد. خواهشمند است مقرر فرمایند [تا] ارتشبد قرهباغی، وزیر كشور، در صحن جلسۀ مجلس شورای ملی حاضر و پرسشهای زیر [را] پاسخ فرمایند:
1. تعداد تلفات حادثه، دقیقاً چند نفر بوده؟
2. تعداد زخمیشدگان چند نفر میباشد؟
3. خسارت وارده به اموال مردم در روز مذكور و همچنین در روزهای 29 و 30آبانماه1357 كه ضمن تذكر 135724926/9/14 اعلام شده، چه مبلغ میباشد؟
4. نسبتبه بررسی علل وقوع این فاجعه و تشخیص و تعقیب و مجازات مسببین آن، تاكنون چه اقدامی صورت گرفته است؟
5. نسبتبه جبران خسارت وارده درمورد كسانیكه در روز سال 29 و 30آبانماه و بیستویكم آذرماه آسیب دیدهاند، چه تدابیری اتخاذ و چه اقدامی معمول گردیده است؟
با عرض تشكر، مجتبی عالمی، نمایندۀ مجلس شورای ملی از حوزۀ انتخابیۀ دامغان»[4]
6. در جلسۀ دویستوپنجم مجلس بیستوچهارم، مجتبی عالمی باردیگر موضوع جلسۀ دویستوسوم را مطرح کرد:
«اینكه مجدداً بهعلت عدمتوجه دولت وقت، حوادثی در تاریخ 21آذر1357 در دامغان و قرای تابعه رخ میدهد كه تعدادی شهید و تعدادی زخمی شده و همچنین خسارات فراوانی به اموال مردم وارد آمده است و اینكه در تاریخ 17 و 18دیماه1357، حوادثی مجدداً در شهرستان دامغان رخ میدهد كه منجر به شهیدشدن عدۀ دیگر و همچنین واردشدن خسارات فراوانی به اموال كسبه میگردد» [5]
درپایان این جلسه، عالمی باردیگر همان سؤالهای جلسۀ دویستوسوم را تكرار کرد و از ارتشبد قرهباغی، وزیر کشور، درخواست کرد به آنها جواب دهد. [6]
مصاحبه با آقای عزتالله داودیان در 1 شهریور 1391
«تنها انتخاباتی که مردم واقعاً در آن شرکت کردند و رأی دادند، انتخابات نمایندگی مجتبی عالمی بود. مردم، او را دوست داشتند؛ زیرا به حوزۀ انتخابی خود سرمیزد و از دبستان تا فرمانداری را بازرسی میکرد. به تمامی روستاها میرفت؛ از روستاهای دویستخانواری گرفته تا روستاهای دوخانواری. اهالی روستاها بر سر راهش گوسفند قربانی میکردند و وی خواستههای مردم را در سریعترین زمان ممکن برآورده میکرد. باوجوداین، در دوران نمایندگان قبلی دامغان، مانند جواد عامری و عنایتالله نصیری و جواد صفایی، یک نفر هم نمیآمد رأی بدهد. ما خودمان آرا را مینوشتیم و پایانوقت، نام خواستهشدۀ دولت را از صندوقها اعلام میکردیم. اینها سالی یکبار هم به دامغان نمیآمدند، اگر هم میآمدند به خانۀ چهار نفر بزرگتر شهر میرفتند و کاری به مشکلات مردم نداشتند.
در دورۀ نمایندگی مجتبی عالمی، مردم دامغان درخواست کردند جادۀ دامغان به سمنان آسفالت شود. یازده صبح، وی بههمراه 25 نفر به منزل من در امیرآباد آمد. دو گوسفند پروار کشتیم و ناهار آنها را تهیه کردیم که همگی از مهندسان و مدیران و معاونان وزارت راه بودند و درنهایت، آسفالت یکماهه به سمنان رسید. پشتکار عالمی، مثالزدنی بود. اگر تذکری میداد، در بازرسیهای بعدی حتماً امور را خودش پیگیری میکرد و به حرف بقیه قانع نبود. هنگامیکه برای ضبطوربط امور در دامغان بود، حداقل صد نفر او را همراهی میکردند.
– مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی ، دوره ی بیست و چهارم ، جلسه ی سی و دوم ، صفحه سی و دو
– مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی ، دوره ی بیست و چهارم، جلسه ی هفتاد و هفتم ، صفحه هفتاد و هفت
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی ، دوره ی بیست و چهارم ، جلسه ی دویست و سوم ، صفحه دویست و سه
مشروح مذاکرات مجلس شورای ملی ، دوره ی بیست و چهارم ، جلسه ی دویست و پنجم ، صفحه دویست و پنج
بیست و چهار آینه دامغان و24 دورۀ قانونگذاری در مجلس شورای ملی ، شیما دولابی ، 1398،ص186تاص193
